Zagorzycki kołacz weselny z szyszkami

 

Stowarzyszenie Gospodyń Wiejskich w Zagorzycach Dolnych „Zagorzanki" powstało w marcu 2009 roku i od tego czasu aktywnie działa m.in. na rzecz integracji i aktywizacji lokalnej społeczności, pielęgnowania zwyczajów i tradycji kulinarnych regionu. W stowarzyszeniu działa ponad 30 pań.
Kołacz był prototypem tortu weselnego. Był elementem obowiązkowym w dawnych obrzędach weselnych Zagorzyc. Miał znaczenie magiczne, ponieważ zdobiące go szyszki w różnych kształtach zapewniały parze młodej dostatek. Na terenie Zagorzyc bardzo popularny. Został odtworzony, podobnie jak szyszki weselne, na potrzeby widowiska „Zagorzyckie Wesele". Był pieczony z okazji przedstawień i konkursów (wyróżnienie w Górnie w 2011r, I miejsce w Lesku 2011r). Obecny w zagorzyckich przyśpiewkach weselnych „Zawitoj że kołocyku rumiany". Kołacz musiał być „ustrojony" na wesele. Otoczony wokół wieńcem z ziela (mirt, bukszpan, barwinek). Sam środek zajmowały jabłka nabite na kołeczkach, wokół nich wpięte były szyszki weselne w różnych kształtach (zwierząt domowych, drobiu i zboża) na zdobionych zielem i wstążkami kołkach, jak również pierniczki w kształcie serc, gwiazd i księżyca. Przed „podaniem" chroni się kołacz przed „złym wzrokiem" serwetą, bądź „koroną".
Kołacz weselny zagorzycki
Skład surowcowy:
1kg mąki
0,5 l mleka
15 dag drożdży
szczypta soli
15 dag stopionego masła
30 dag cukru
15 żółtek
laska wanilii, można dodać otartą skórkę z cytryny
wiśnie smażone
Wykonanie;
Przygotować rozczyn: z ¼ mąki ,ciepłego mleka i drożdży- postawić w ciepłym miejscu, aż podwoi swoją objętość. Roztopić masło. Przesiać resztę mąki i dodać do rozczynu. Dodać resztę składników: żółtka, cukier, roztopione masło, sól. Dokładnie wymieszać, wbijając ręką powietrze, dobrze wyrobione ciasto powinno odstawać od ręki. Dodać wiśnie i wymieszać dokładnie. Odstawić do wyrośnięcia. Gdy ciasto podwoi swą objętość, można go wyłożyć do okrągłej formy, po paru minutach, gdy podrośnie, dekorujemy brzeg ciasta warkoczem z ciasta bez dodatku cukru. Posmarować obficie rozbitym jajem i upiec w piecu chlebowym.
Szyszki weselne. Ten związany z weselem wypiek, był pieczony przez Swaszkę; „A NASA Swastusia tak się postarała, sysek nam napiekła, cało wieś zasłała". Obrzucała ona nimi gości weselnych po wyjściu z kościoła, a także napotykane w drodze z kościoła do „domu weselnego" osoby, zwłaszcza dzieci. Były to drożdżowe bułeczki, ich wygląd i smak zależał również od zdolności i zasobności piekącej. Bywało i tak, że miast bułeczek rzucano pokrojonym plackiem drożdżowym. Jednakże najczęściej szyszki w Zagorzycach miały kształt supełków, ptaszków, lub małych chałek.

Szyszki weselne zagorzyckie
Skład surowcowy:
1 kg mąki
20 dag masła
20 dag cukru
4 jaja+ jedno do smarowania
8 dag drożdży
2 szklanka mleka
1 szklanka śmietany
szczypta soli
Wykonanie:
Rozrobić drożdże z mlekiem i częścią mąki. Wyrośnięty rozczyn połączyć z pozostałymi składnikami i wyrobić ciasto. Po wyrośnięciu wałkować i kroić na paski o grubości do 1,5-2 cm, następnie formować supełki, z supełków po odpowiednim nacięciu można formować różne ptaszki. Także
z trzech wałeczków można upleść chałeczkę, po odpowiednim nacięciu powstanie kłos zboża, można formować także zwierzątka za pomocą foremek do ciastek. Ułożyć na przygotowanej odpowiednio blasze, po lekkim wyrośnięciu posmarować jajem i upiec.

 
Top UK Bookmakers b.betroll.co.uk betfair
Will Hill UK www.w.betroll.co.uk Bookies